Cursusoverzicht De cursus bestond uit twee theorielessen en vier praktijklessen:  theorieles I:      donderdag 19 april, kasteel Liedts, Parkstraat, Oudenaarde theorieles II:     donderdag 26 april, kasteel Liedts, Parkstraat, Oudenaarde   praktijkles I:      vrijdag 25 mei, in samenwerking met NP Zwalm,                            in het natuurgebied Middenloop Zwalm                            Deze avond stond in het teken van het Wit weeskind, een zeer zeldzame                            nachtvlinder welke in 2006 in dit gebied nog werd waargenomen. praktijkles II:     donderdag 31 mei, in het park Liedts te Oudenaarde praktijkles III:    zaterdag 9 juni, in het natuurgebied ’t Burreken praktijkles IV:   zaterdag 23 juni nachtvlindernacht in ‘t Bos t’Ename,   Lesgever theorie:       M. Zwertvaegher  Begeleiders praktijk: M. Zwertvaegher, W. Veraghtert, D. Van De Keere en R. De Clercq                                                                                                                                                                                                    Verslag 25 mei   Sint Maria Oudenhove   Vangst met 6 Skinnervallen HPL 125W: 3 aan de rand van het bos en 3 in een vochtig hooiland/moerasspirearuigte (aan de Zwalm) met els en wilg langs de randen (grondgebied Brakel). Daarnaast nog een statiefopstelling met 2 x HPL 125W van 22h30 tot 01h30 aan de rand van het bos zelf. Weer: zwaar bewolkt, zwoel, droog, geen mist, niet teveel wind, m.a.w. zo goed als ideaal. Aantallen hoger dan 10 zijn schattingen 1. Hepialus hecta - Heidewortelboorder 2 (mannetjes) 2. Apoda limacodes - Slakrups 2 3. Drepana falcataria - Berkeneenstaart 2 4. Watsonalla binaria - Gele eenstaart 1 5. Thyatira batis - Braamvlinder 7 6. Habrosyne pyritoides - Vuursteenvlinder 10 7. Tethea or - Orvlinder 10 8. Tethea ocularis - Peppel-orvlinder 15 9. Comibaena bajularia - Gevlekte zomervlinder 1 10. Cyclophora linearia - Gele oogspanner 2 11. Timandra comae - Lieveling 15 12. Idaea aversata - Grijze stipspanner 5 13. Idaea biselata - Schildstipspanner 1 14. Idaea dimidiata - Vlekstipspanner 1 15. Xanthorhoe montanata - Geoogde bandspanner 5 16. Xanthorhoe ferrugata - Vierbandspanner 1 17. Epirrhoe alternata - Gewone bandspanner 7 18. Dysstroma truncata - Schimmelspanner 6 19. Colostygia pectinataria - Kleine groenbandspanner 3 20. Hydriomena impluviata - Groenbandspanner 2 21. Eupithecia sp. - Dwergspanner sp. 2 22. Eupithecia centaureata - Zwartvlekdwergspanner 2 23. Eupithecia intricata - Streepjesdwergspanner 5 24. Pasiphila rectangulata - Groene dwergspanner 4 25. Euchoeca nebulata - Leverkleurige spanner 3 26. Lomaspilis marginata - Gerande spanner 20 27. Ligdia adustata - Aangebrande spanner 1 28. Macaria alternata - Donker klaverblaadje 4 29. Macaria liturata - Gerimpelde spanner 2 30. Petrophora chlorosata - Varenspanner 1 31. Opisthograptis luteolata - Hagedoornvlinder 2 32. Biston betularia - Peper&zoutvlinder 3 33. Hypomecis punctinalis - Ringspikkelspanner 6 34. Ectropis crepuscularia - Gewone spikkelspanner 1 35. Peribatodes rhomboidaria - Taxusspikkelspanner 4 36. Cabera pusaria - Witte grijsbandspanner 9 37. Cabera exanthemata - Bruine grijsbandspanner 2 38. Campaea margaritata - Appeltak 25 39. Lomographa temerata - Witte schaduwspanner 1 40. Deilephila elpenor - Avondrood 2 41. Laothoe populi - Populierenpijlstaart 15 42. Smerinthus ocellatus - Pauwoogpijlstaart 10 43. Cerura erminea - Witte hermelijnvlinder 2 44. Notodonta dromedarius - Dromedaris 4 45. Pheosia tremula - Brandvlerkvlinder 7 46. Pterostoma palpina - Snuitvlinder 2 47. Gluphisia crenata - Populierentandvlinder 6 48. Phalera bucephala - Wapendrager 2 49. Calliteara pudibunda - Meriansborstel 3 50. Atolmis rubricollis - Zwart beertje 3 51. Spilosoma lutea - Gele tijger 6 52. Spilosoma lubricipeda - Witte tijger 40 53. Spilosoma urticae - Sneeuwbeer 1 54. Tyria jacobaeae - Sint-Jacobsvlinder 1 55. Agrotis segetum - Gewone velduil 1 56. Agrotis exclamationis - Gewone worteluil 25 57. Agrotis puta - Puta-uil 5 58. Axylia putris - Houtspaander 80 59. Ochropleura plecta - Haarbos 60 60. Noctua pronuba - Huismoeder 15 61. Diarsia mendica - Variabele breedvleugeluil 1 62. Diarsia rubi - Gewone breedvleugeluil 150 63. Xestia c-nigrum - Zwarte c-uil 30 64. Anaplectoides prasina - Bruine groenuil 1 65. Mamestra brassicae - Kooluil 3 66. Hadula trifolii - Spurrie-uil 2 67. Lacanobia oleracea - Groente-uil 60 68. Leucania comma - Komma-uil 10 69. Mythimna impura - Stompvleugelgrasuil 1 70. Mythimna albipuncta - Witstipgrasuil 5 71. Acronicta megacephala - Schilddrager 11 72. Acronicta psi/tridens - Drietand/Psi-uil 2 73. Craniophora ligustri - Schedeldrager 5 74. Euplexia lucipara - Levervlek 10 75. Phlogophora meticulosa - Agaatvlinder 20 76. Apamea crenata - Variabele grasuil 8 77. Apamea unanimis - Rietgrasuil 7 78. Apamea sordens - Kweekgrasuil 1 79. Apamea remissa - Grauwe grasuil 7 80. Oligia fasciuncula - Oranjegeel halmuiltje 40 81. Oligia strigilis/latruncula - Donker/Gelobd halmuiltje 80 82. Hoplodrina ambigua - Zuidelijke stofuil 4 83. Protodeltote pygarga - Donker marmeruiltje 8 84. Deltote bankiana - Zilverstreep 8 85. Paradrina clavipalpis - Huisuil 2 86. Earias clorana - Kleine groenuil 5 87. Pseudoips prasinana - Zilveren groenuil 2 88. Autographa gamma - Gamma-uil 89. Autographa pulchrina - Donkere jota-uil 3 90. Diachrysia chrysitis - Koperuil 15 91. Plusia festucae - Goudvenstertje 4 92. Abrostola tripartita - Brandnetelkapje 4 93. Abrostola triplasia - Donker brandnetelkapje 1 94. Rivula sericealis - Stro-uiltje 70 95. Hypena proboscidalis - Bruine snuituil 25 96. Herminia tarsicrinalis - Schaduwsnuituil 2 97. Herminia grisealis - Boogsnuituil 2 98. Schrankia costaestrigalis - Gepijlde micro-uil 4 99. Trisateles emortualis - Geellijnsnuituil 1         Vlinders van de nacht.   Een impressie. Hugo Verschelden   Qua kleur en vleugeltekening zijn nachtvlinders minstens zo schitterend en aantrekkelijk als dagvlinders. In grootte, vleugelvorm en bouw van het lijf, variëren nachtvlinders zelfs veel meer dan  dagvlinders. Bovendien zijn er veel meer soorten om te bestuderen. Waarom zijn onze ‘motten’, de vlinders van de nacht, dan zo weinig gekend? Lampyris, iwg NP VA+, organiseerde dan ook  een nachtvlindercursus om deze boeiende nachtdieren voor te stellen en deze vaak miskende soort wat dichter bij ieder van ons te brengen.  Zo een uitnodiging konden we niet laten liggen. Met twee goed geïllustreerde theorielessen opende Marc Zwertvaegher voor ons de nachtelijke hemel.  Alle soorten  ‘motten’ verschenen voor de lamp op het scherm en werden uitvoerig voorgesteld. Zowel de specifieke kenmerken voor determinatie, waardplanten, de vliegtijden en hun verspreiding kwamen ter sprake. Ook refereerde de spreker naar de recent uitgegeven veldgids voor ‘Nachtvlinders’ waar  de vlinders in rusthouding en op ware grootte worden weergegeven, wat de determinatie toch wel ten goede komt. Wat meegebrachte levende exemplaren werden tenslotte als proef op de som onder de loep genomen. Nieuwkomers konden onderwijl ook de lichtval waarmee de beestjes gelokt en gevangen werden, bestuderen.  Twee vruchtbare avonden dus en geladen met een dikke cursusmap keerden we onder de nachtelijke hemel huiswaarts. Klaar voor de praktijk in het veld.. Als indianen rond hun kampvuur draaiden we rond de tent. Een driepoot omwikkeld met wit laken waaronder een lamp brandde. Bovenop deze constructie prijkte nog een tweede lamp onder een regenscherm. Het geheel had dus ook een onaards ruimtetuig kunnen zijn dat daar midden de struiken in de Vlaamse Ardennen was geland. De nacht zelf was zwoel, stil en donker. Ontelbare ‘beestjes’ dansten in wilde extase in het helwitte licht van de kwikdamplampen.  Motten ,muggen en andere gevleugelden landden en renden over het witte doek. Ook op onze kleren, handen en gezicht streken de diertjes van de nacht neer. Een komen en gaan. Hun vleugeltjes flapperden tot ze moe werden en stilletjes op het laken bleven zitten. Klaar om door een van ons in een determinatiepotje te worden opgenomen.   Naast de lichttent  waren er in verschillende biotopen meerdere lichtvallen opgesteld en samen met Wim Veraghtert liepen we langs de bakken. De vangst was die eerste nacht aanzienlijk. We stonden versteld van de kennis van Wim, die in een oogwenk de verschillende vlinders op naam wist te brengen. Sommigen probeerden nog de namen in hun hoofd te prenten maar het werd ook voor hun hersenen te veel. We konden de kenner haast niet volgen met noteren. De lijst groeide met de nachtelijke minuut. Het weer was dan ook ideaal voor een goede vangst, zei Wim, die ondertussen alweer een exemplaar ter hand nam. Het voorspelde onweer bleef gelukkig uit wat de moedigen, die de nacht in een tentje doorbrachten, geruststelde. Hun nacht werd echter kort, want na een paar uurtjes slaap stonden ze bij het eerste daglicht alweer bij de bakken om ze te ledigen, te determineren en de vlinders hun vrijheid terug te geven. De lijst werd met nummer 99 afgesloten. Net geen honderd vlindersoorten.  En al werd het zeldzame ‘Witte weeskind’ niet gezien, de eerste nacht werd alvast een groot succes.  de lichttent (statiefopstelling)           Verslag 31 mei         Park Liedts Oudenaarde                 Weer : Koel en vochtig. Bodem nat . Dauw . Heldere hemel. Windstil. Met andere woorden:  niet ideaal.   De vangst was dan ook beperkt 3 x Skinner HPL 125W plus een statiefopstelling met 2x HPL 125W   Grijze stipspanner - Idaea aversata Zwartbandspanner - Xanthorhoe fluctuata Kleine groenbandspanner - Colostygia pectinataria Schimmelspanner - Dysstroma truncata Gerande spanner - Lomaspilis marginata Hagedoornvlinder - Opisthograptis luteolata Groenbandspanner - Hydriomena impluviata Bruine grijsbandspanner - Cabera exanthemata Witte hermelijnvlinder - Cerura erminea Puta-uil - Agrotis puta Gewone worteluil - Agrotis exclamationis Morpheusstofuil - Caradrina morpheus Houtspaander - Axylia putris Kooluil - Mamestra brassicae Halmuiltje sp. - Oligia strigilis/latruncula Stro-uiltje - Rivula sericealis Boogsnuituil - Herminia grisealis Bruine snuituil - Hypena proboscidalis Bonte brandnetelmot - Eurrhypara hortulata Grasmot Chrysoteuchia culmella                                                                Wim Veraghtert                 Verslag 9 juni  't Burreken        We wachten nog op input van Ronny.           Verslag 23 juni Bos t' Ename Weer : Tijdens de dag felle buien. s' Nachts opklaringen. Helder. Vochtig. Afnemende wind. Kil. Geen ideale omstandigheden voor een goede vangst. Opstelling  : 2 Skinnervallen  HPL 125W en 1 Lamp op grondlaken aan de bosrand  MICROVLINDERS 58 Eurrhypara hortulata - bonte brandnetelmot 59 Archips podana - grote appelbladroller 60 Ostrinia nubilalis - maïsboorder   WORTELBOORDERS 61 Hepialus humuli - hopwortelboorder EENSTAARTJES 1 Thyatira batis - braamvlinder, min 3 ex 2 Habrosyne pyritoides - vuursteenvlinder, min 3 ex 3 Thethea ocularis - peppel-orvlinder, min 1 ex 62 Tethea or - orvlinder   SPANNERS 4 Hemithea aestivaria - kleine zomervlinder, min 10 ex 5 Idaea biselata - schildstipspanner, min 10 ex 6 Idaea aversata - grijze stipspanner, min 10 ex 7 Xantorhoe ferrugata - vierbandspanner, min 1 ex 8 Epirrhoe alternata - gewone bandspanner, min 3 ex 9 Epirrhoe rivata - bosbandspanner, min 1 ex 10 Gandaritis pyraliata - gele agaatspanner, min 8 ex 11 Dysstroma truncata - schimmelspanner, min 1 ex 12 Colostygia pectinaria - kleine groenbandspanner, min 1 ex 13 Hydriomene furcata - variabele spanner, min 1 ex 14 Mesotype didymata - pijlkruidspanner, min 3 ex 15 Eupithecia sp. 16 Eupithecia sp. 17 Pasiphila rectangulata - groene dwergspanner, min 1 ex 18 Gymnoscelis rufifasciata - zwartkamdwergspanner, min 1 ex 19 Euchoeca nebulata - leverkleurige spanner, min 3 ex 20 Lomaspilis marginata - gerande spanner, min 5 ex 20a Epione repandaria - puntige zoomspanner, min 3 ex 21 Angerona prunaria - oranje iepetakvlinder, min 7 ex 22 Peribatodes rhomboidaria - taxusspikkelspanner, min 5 ex 23 Alcis repandata - variabele spanner, min 5 ex 24 Hypomecis punctinalis - ringspikkelspanner, min 4 ex 25 Ectropis bistortata - gewone spikkelspanner, min 5 ex 26 Cabera pusaria - witte grijsbandspanner, min 1 ex 27 Cabera exanthemata - bruine grijsbandspanner, min 2 ex 63 Ecliptopera silaceata - marmerspanner (ex-Epirrhoe galiata - walstrobandspanner)   PIJLSTAARTEN> 28 Deilephila elpenor - groot avondrood, 1 ex 64 Laothoe populi - populierenpijlstaart 1 ex   TANDVLINDERS> 29 Pterostoma palpina - snuitvlinder, min 3 ex 65 Pheosia tremula - brandvlerkvlinder, 1 ex BEERVLINDERS 30 Miltochrista miniata - rozenblaadje, min 5 ex 31 Spilosoma lubricepada - witte tijger, min 1 ex 32 Spilosoma lutea - gele tijger, min 2 ex 33 Phrgamatobia fuliginosa - kleine beer, min 3 ex 66 Pelosia muscerda - muisbeertje VISSTAARTJES 34 Meganola albula - groot visstaartje, min 1 ex   UILTJES 35 Agrotis exclamationis - gewone worteluil, min 2 ex 36 Axylia putris - houtspaander, min 4 ex 37 Noctua pronuba - huismoeder, min 5 ex 38 Noctua comes - volgeling, min 3 ex 39 Diarsia brunnea - bruine breedvleugeluil, min 1 ex 40 Xestia x-nigrum - zwarte c-uil, min 1 ex 41 Xestia triangulum, driehoekuil, min 3 ex 42 Lacanobia oleracea, groente-uil, min 10 ex 43 Mythimna impura, stompvleugelgrasuil, min 3 ex 44 Mythimna pallens, bleke grasuil, min 1 ex 45 Acronicta megacephala, schilddrager, min 2 ex 46 Euplexia lucipara, levervlek, min 4 ex 47 Cosmia trapezina, hyena, min 3 ex 48 Apamea monoglypha, grasworteluil, min 1 ex 49 Oligia sp. (vermoedelijk Oligia latruncula en/of strigilis), min 5 ex 50 Hoplodrina octogenaria, gewone stofuil, min 5 ex 51 Diachrysia chrystis, koperuil, min 1 ex 52 Autographa gamma, gamma-uil, min 1 ex 53 Abrostola tripartita, brandnetelkapje, min 3 ex 54 Hypena proboscidalis, bruine snuituil, min 8 ex 55 Zanclognatha tarsipennalis, lijnsnuituil, min 1 ex 56 Herminia tarsicrinalis, schaduwsnuituil, min 4 ex 57 Herminia grisealis, boogsnuituil, min 1 ex 67 Noctua orbona - zwartpuntvolgeling ? 68 Mamestra brassicae - kooluil 69 Craniophora ligustri - schedeldrager 70 Protodeltote pygarga - donkere marmeruil 71 Bena bicolorana - grote groenuil